Duurzaamheid en klimaat - ideeën

De Tuin van Betty in Winterslag is een oude fruittuin met zeldzame oude fruitrassen, een wijngaard en een authentiek ven. De tuin wordt sinds 2015 onderhouden door een enthousiaste groep vrijwilligers . Een oude scheepscontainer wordt verbouwd tot een ecologische en multifunctionele workshop- en ontmoetingsruimte. Binnen de stedelijke context van de Hoefstadstraat willen we hiermee een duurzame en ecologische rustplek creëren waarin buurtbewoners en andere groepen op een laagdrempelige manier kunnen kennismaken met de natuur en ecologie. De eerste verbouwingswerken van de container zijn al achter de rug en in de zomer van 2021 wordt een groendak met bijvriendelijke planten aangelegd. Maar het project wil nog verder investeren in duurzaamheid door de installatie van zonnepanelen, een ecotoilet en de recuperatie van het regenwater. Verder wordt de historische fruittuin uitgebouwd met oude rassen en de aanleg van een natuurlijk scherm van inheemse leibomen. Dit om de Tuin van Betty op een natuurlijke manier af te schermen (visueel en geluid) van de drukke Westerring. Tenslotte wordt de container binnen afgewerkt tot ruimte waar men kan samenkomen en waar vergaderd kan worden, en met een keuken die ook dienst kan doen als tuinbar voor de passanten en wandelaars in de zomer.

Drinkfonteintjes installeren op enkele strategische plekken in de stad. Geen metalen, onaantrekkelijke installaties, maar met karakter. Creatief mee omgaan, bv kunst of symboliek in verwerken zodat het ook als bezienswaardigheid kan dienen. Al bij al ecologischer dan flessenwater en eventueel een toeristische trekpleister als we à la 'Fontana dei Libri' zouden gaan.

Genk is een bijzondere stad, met een grote multiculturele en sociaal-economische diversiteit. Dit zorgt voor allerlei maatschappelijke uitdagingen. Eén daarvan is gezonde voeding. Elke Genkenaar zou ten allen tijde toegang moeten hebben tot gezonde en duurzame voeding; seizoensgebonden en vers; lokaal geteeld of fairtrade ingekocht. Daarom dromen wij van een coöperatieve boerderij-winkel, waarbij eters en telers mede-eigenaar zijn en mee beslissen over de koers van de winkel. Een project gedragen door burgers die een alternatief willen, burgers die willen weten hoe hun eten geproduceerd is, waar het vandaan komt en of het eerlijk betaald is, burgers die willen dat voedselproductie rekening houdt met milieu en dierenwelzijn, burgers die voedselverspilling willen tegengaan… Deze winkel kan een ontmoetingsplek worden voor alle Genkenaren: hier wordt gehandeld, gewerkt, geproefd, ontmoet en uitgewisseld. Op deze manier verbinden we Genkenaren met elkaar en met onze lokale economie. Zo dragen we zorg voor onze toekomstige generaties. Een coöperatieve boerderij-winkel. Van, voor en door Genkenaren!

In nieuwe Kempen willen de eigenaars van de volkstuintjes en omwonenden al jaren wat meer doen met de ruimte rond de volkstuintjes en hun buurt. Zo is het idee om de ruimte naast de volkstuintjes om te toveren tot een eet/klimaat bos. Maar ook op de Koning Boudewijnlaan zouden we graag groenten, fruit, bloemen en kruiden in beeld willen brengen. Dit door kruidenbakken te plaatsen waar alle kruiden gevraagd door de buren in te vinden zijn. De bedoeling is om door de wijk telkens verrast te worden door de natuur & natuurlijk om er iets mee te doen… De opbrengsten worden door middel van activiteiten omgetoverd tot confituur of taart. Dit met recepten van mensen in de buurt. Zij zullen ook gestimuleerd worden om de activiteiten mee te begeleiden. We willen deze rijkdommen niet enkel delen met mensen ‘van de wijk’ maar ook met alle inwoners van Genk. Daarom zouden we graag Genkse passata willen maken. Waar mensen zaadjes krijgen en tips om tomantenplanten te kweken. De opbrengt hiervan worden op verschillende momenten omgetoverd tot Genkse passata. Met dit idee willen we mensen op een laagdrempelige manier prikkelen (contact met natuur, verschillende culturen), informeren (duurzaamheid) en bij elkaar brengen (vergroten van sociale cohesie, etc.) Dit project moet een van iedere Genkenaar worden. Hierbij kunnen samenwerkingen ontstaan met La Biomista, andere volkstuintjes in Genk, compostschooltje, sociale partners die reeds aanwezig zijn op de site of in de wijk en daarbuiten.

Een wijkzuster, dat is ons voorstel. Geen levende verpleegster die waakt over onze gezondheid maar een gezamenlijk plekje om te zaaien, samen te zijn tijdens het wroeten in de aarde, te babbelen tijdens het oogsten, te genieten van de buitenlucht en verse kruiden en zo te zorgen voor ons geestelijk en lichamelijk welzijn. Het burgerbudget kunnen we gebruiken om een perceel grond per wijk te pachten voor het aanleggen van een wijktuin. We houden het eenvoudig, dure hekken, compostvaten en tuinhuizen zijn niet nodig. Met de eigen creativiteit van de deelnemers geraken we met een beperkt budget al heel ver. Iedereen wie wil meewerken aan de wijk- en/of kijktuin is welkom, ook wie alleen op een bankje wil komen zitten om te babbelen. De wijk beslist wat er wordt geplant (deels groenten, deels bloemen, deels wild, deels gestructureerd), Met hier bovenop misschien een paar wijkkippen om het onkruid op te eten en voor de eitjes. We kunnen samen met de stad en de biologen van de stad eens kijken wat meer oorspronkelijke planten waren die hier groeiden of geteeld werden en hiervoor een Genks hoekje voorzien in de wijk/kijktuin. We zijn ervan overtuigd dat Genk nog genoeg beschikbare vierkante meters heeft om in elke wijk een "Wijkzuster-tuin" te realiseren. Plekjes om te ontspannen, elkaar te leren kennen en bij te leren met een verse oogst als bonus.

Lopen, spelen met soortgenoten en snuffelen zijn noodzakelijke aspecten voor een gelukkig hondenleven. De overheid denkt het probleem op te lossen door de inrichting van hondenweides, maar die zijn lang niet voldoende om tegemoet te komen aan de behoeftes van honden en hun mensen. Er is behoefte aan uitgestippelde losloopwandelingen aan bijvoorbeeld de Melberg, Kattevennen, het Thorpark en de Schemmersberg. Een veilige losloopplek is een park, een bos of de hei, maar geen omheind hondenspeelveld of klein grasveld midden in de wijk. De ruimte van de bestaande hondenweides is veel te beperkt: veel onbekende honden zo dicht op elkaar kan leiden tot conflicten tussen honden onderling. Er is amper mogelijkheid om elkaar veilig te kruisen. Een hond geraakt trouwens al snel uitgekeken op een hondenweide omdat er niet veel te beleven valt en gaat dan allerlei ongewenst gedrag vertonen zoals: graven, slopen, andere honden vervelen …. Honden hebben behoefte aan bomen, struiken, bosjes, water, verschillende ondergronden … om aan te snuffelen en te ontdekken. In Nederland staat men al veel verder met dit concept. In verschillende natuurgebieden werden zones voorzien waar mens en hond veilig een route kunnen wandelen (van+/- 5km) zonder de natuur, fietsers, ruiters en wandelaars zonder hond tot last te zijn. Genk zou met al zijn mooie natuurgebieden een mooi voorbeeld kunnen zijn van hoe het anders kan.

De natuur staat onder druk, het weer valt bijna niet meer te voorspellen en de dieren zijn in de war. Dit terwijl er toch wel heel wat potentieel is in de Genkse tuinen. Het opzet zou zijn om in iedere tuin in Stad Genk onder andere vogelhuisjes, vogeldrinkbakjes, insectenhotels, bijenvriendelijke bloemen en struiken te voorzien en hier een bepaalde opvolging rond te doen. Met een groep gemotiveerden kunnen we bij moeilijke periodes een extra tandje bijsteken om voldoende water en eten te voorzien voor de soorten die het op dat ogenblik moeilijk hebben. We kunnen hiervoor ook samenwerken met andere organisaties voor het maken van vogelhuisjes en insectenhotels, voor het faciliteren van het nodige materiaal, enzovoort. Het uiteindelijke doel zou zijn het creëren van één biotoop over de verschillende Genkse tuinen heen.

Het idee is om , in eerste instantie, het binnenplein van het stadhuis om te toveren tot het groene visitekaartje van onze stad. Vandaag is deze binnenkoer een ongezellige woestijn van beton en verhardingen. Wat in de zomermaanden een heus hitte-eiland veroorzaakt. het aantal hittegolfdagen stijgt en in Genk ligt het aantal hoger dan het gemiddeld in Vlaanderen. Door het plein te ontharden en het aanplanten van inheemse en klimaatbestendige bomen en planten kunnen we een groene en klimaatvriendelijke oase creëren. Ik denk dan bijvoorbeeld ook aan het plaatsen van gemeenschappelijke kweek- en compostbakken, regentonnen, plantenbakken en borders. Het plaatsen van picknicktafels en zitbanken. De blote muren die het binnenplein omringen zijn geschikt voor geveltuinen, vogelkastjes en insectenhotels. En de platte daken van het stadhuis zijn uitermate geschikt voor vegetatie om droogte tegen te gaan. Het stadhuis zou zo tot een ontmoetingsplaats van de Genkenaren kunnen uitgroeien, waar zij niet enkel terecht kunenn voor het afhandelen van administratieve zaken maar ook voor een picknick, een moment van rust, workshops ivm met thema's als duurzaamheid, tuinieren en composteren. Deze vergroening zou ten voordeel zijn voor de bewoners en voor de stad om zich te bewapenen tegen de gevolgen van de klimaatveranderingen. Een groene revolutie waarbij de stad en de bewoners kunnen samenwerken aan de ontwikkeling van een nog groenere gemeente.

Het project heeft het aanleggen en onderhouden van een wijngaard op 1 van de terrils van Genk en het maken van een echte Genker “mijnwijn” voor ogen. Voor het selecteren van de juiste druivenvariëteit en de vinificatie zou de hulp van een lokale oenoloog gezocht worden. “Mijnwijn” kan bijvoorbeeld als stedelijk uithangbord gebruikt worden op recepties van de stad. Het project zou ook ingepast kunnen worden in lokale tewerkstellingsprojecten. Eventuele uitbreiding naar biodiversiteit, bvb verschillende druivenrassen en wijnen per terril of zijn toekomstopties.

Door het succes van het kweken van de eerste Genk is Hot pepersaus (zie facebook) en de mooie verbinding die dit legt tussen mensen willen we hier op verder breien. Waarom niet de Genkenaar zowel producent als consument laten worden van hun eigen producten? Dat is pas echt korte keten en geeft mensen ook een beeld van wat duurzaamheid is. Bv Veel mensen hebben een appelboom waar ze niet alles van opkrijgen, om voedselverspilling tegen te gaan kan dan een oproep geplaatst om dit naar een deelkeuken te brengen en hier samen appelmoes van te maken. Dit kan dan verdeeld worden onder de mensen die appels brengen, een aantal potten kunnen verkocht via markten en een deel kan weggegeven voor voedselpaketten. Het burgerbudget kan dan dienen om de huur van een door het favv goedgekeurde keuken en bijhorende maatregelen zodat de producten aan de normen voldoen. Dit kan enkele keren per jaar met verschillende producten gedaan zodat Genk zijn eigen productenlijn krijgt. Mensen warm maken voor korte keten door Genk is hot.

Vanuit ' de ecologische talentenwerkplaats ' vinden we het belangrijk dat we in verbinding blijven met de maatschappij. Daarom zijn we ook vaak ' on tour ' . Omdat het netwerk van de deelnemers daardoor breder wordt en hun talenten in the picture komen. Thema's die leven in de maatschappij zoals duurzaamheid, klimaat en armoede worden zo concreet en behapbaar gemaakt. We hebben reeds een waterbar, maken smouthies met overrijp fruit met de sapjesfiets, maken soep met voedseloverschotten, en bakken lekkere vegan taartjes met de ' bakbitches ' De waterbar raakt zowel het thema dat kraantjeswater best lekker is en dat je het makkelijk kan pimpen en dat dit een impact heeft op verpakking en vervoer. Maar ondertussen is het ook een gratis aanbod tussen de vaak dure drankjes voor kleine portemonees. Robinetto/ De Leiding cv maakt watertaps zodat dat we 'onze waterbar ' rechtstreeks kunnen aansluiten op de waterleiding. Maar ook dat we hiermee de horeca en events in Genk kunnen inspireren om kraantjeswater te schenken. We delen nu reeds wekelijks 60 liter soep van voedseloverschotten uit aan de deelnemers tijdens de kookworkshop. We merken dat er veel mensen nood hebben aan verse soep met een babbel. Dit willen we graag opschalen door een soepmobiel en met de hulp van kinderkeukenpieten en hun juffen op de donderdagse markt. We willen onderzoeken hoe de lieve pubermeisjes ' Bakbitches ' met hun bakfiets vol vegan lekkers zich tonen op Nomadsland.

Aan de achterzijde van de Sint-Albertusschool in Zwartberg bevindt zich een prachtig stukje Genks natuurschoon. Het heeft alle troeven in huis om verder uit te groeien tot de ecologische ontmoetingsplek van Genk Noord. Met haar imposante wintereik, haar amfitheater en oude kastanjebomen is deze groene ruimte nu al de favoriete speelplek voor de kinderen uit de buurt en van de aangrenzende jeugdwerkingen die hier actief zijn. Het is ook een fijne rustplek voor de vele fietsers en wandelaars die hier passeren. We willen deze plek nog mooier maken door enkele bomenrijen aan te leggen zodat de aanwezige fietspaden fietslanen worden. We dromen ervan om aan de straatzijde een prachtige bloemenweide aan te leggen en een tuin voor inheemse bessen. De achterzijde, die aansluit bij nog meer groen, willen we verder ontwikkelen als buurtspeelpark.

Mijn idee is om de deeleconomie (delen, ruilen, huren, schenken of herverkoop) in Genk te stimuleren door een overkoepelend systeem te ontwikkelen dat vraag en aanbod efficiënt bij elkaar brengt. We trekken het concept van IEDEREEN FIXT door naar een online peer-to-peer platform voor de inwoners. De invulling van het platform gebeurt door de gebruikers (lees: inwoners) zelf. We onderscheiden 3 grote categorieën waarvoor het platform gebruikt kan worden: - Delen van artikelen vb. kleding, schoolgerief, speelgoed, gereedschap, etc. - Delen van diensten vb. bijles, klusjes, tuinieren, inkopen doen, honden uitlaten, etc. - Delen van voeding: voedselresten delen, samen voedsel kweken, etc. De crisis speelt een grote rol in mijn project rond dit idee. Ik bedoel niet enkel de economische crisis, maar ook de ecologische- en maatschappelijke crisis. We beseffen dat we anders moeten gaan consumeren om de negatieve gevolgen voor de wereld en toekomstige generaties te vermijden. De bedoeling van het platform is dat we slimmer gaan consumeren en de huidige hyperconsumptie over boord gooien.

Verscholen achter het Monfortklooster (Mosselerlaan 133) bevindt zich een uniek, openbaar natuurpark. Het 'Mariapark' met haar rijke geschiedenis als ontginningsgebied van de vroegere steenbakkerij 'Vanhengel' is in de jaren 1920 geschonken aan de paters Montfortanen met de voorwaarde om dit park ten allen tijden open te stellen voor het publiek. Bovendien is hiervoor een toegangsweg voorzien; ingang Mosselerlaan. Deze unieke plek wordt wel eens de 'groene long' genoemd. Heel wat wandelaars vinden de weg naar deze rustplek. Het idee: bekendmaken van dit openbaar natuurpark, rustplek d.m.v. bewegwijzering, beschrijving van de historie (erfgoedcel), creëren van rustplekken met zitbanken, herstellen van de kunstwerken/kruisweg, bosbeheer, verbindingspark met het sportbos, ....

Genk is een fantastische stad en heeft heel wat te bieden. Toch heb ik een hekel aan de betonlook in het centrum. Het marktplein zou niet alleen mooier, maar ook functioneler kunnen zijn door er verhoogde groene zones van te maken. Grotere bomen/planten worden in verhoogde bakken gezet (want diepere wortels nodig ) die tevens dienen als bank om op te zitten. Je creëert veel meer groen in de stad, schaduw en plekjes waar mensen kunnen zitten. Ook kan er een kiosk geplaatst worden om te vergaderen, lezen of te studeren, alsook bordgames, schommels en petanque kan hierin worden geïntegreerd. Zo creëer je een gezellige stad met veel groen en voor iedere doelgroep valt er iets te beleven. Hiervan bestaan uitgewerkte plannen uit andere steden, dus ook Genk zal dit kunnen! We brengen meer groen in de stad, we creëren rust en zorgen ervoor dat mensen elkaar (hopelijk snel) weer kunnen ontmoeten, we denken aan de ouderen en mindervaliden, maar ook aan de kinderen en de jongeren. Iedere Genkenaar zal hier iets aan hebben. Dit filmpje uit Leuven inspireerde me om dit ook in Genk te proberen: https://www.youtube.com/watch?v=cP7Zh-49EBM

De zeis is een werktuig dat de laatste jaren terug populair is geworden in het groenbeheer. Met de zeis kan je openbaar groen op een natuurvriendelijke manier beheren. Geen grasmaaiers of zware machines die veel overlast veroorzaken voor de buurtbewoners. Met een zeis kan je het gras maaien en tegelijkertijd een babbel doen met de buurman. De stad zou enkele workshops kunnen aankopen en materiaal, bestaande uit zeisbladen, stelen, wetstenen, en slijpmateriaal. Het is ook mogelijk om een recuperatieproject op te zetten en mensen oude, ongebruikte zeisen uit hun stallen te laten halen. Deze zeisen zouden we dan kunnen opmaken en gebruiken. Het gezeiste groen kan ook gebruikt worden in de volkstuinen als groenbedekking, of kan gedroogd worden tot voer voor grazers. Vele mensen hebben nog wel ergens een zeis hangen, maar weten niet goed hoe die te gebruiken. Met wat uitleg over veiligheid, het gebruik en het afstellen kom je al heel ver.

De huidige pandemie heeft een enorme impact op hoe de Genkenaar met de buitenomgeving omgaat. Genkenaren trekken massaal door de natuur, maar door gebrek aan ervaring en kennis; meestal op hetzelfde moment naar dezelfde locaties. Dit brengt ongewilde vernielingen in de groene omgeving en verstoring van de biotoop met zich mee. Om dit te vermijden, willen wij jonge enthousiaste Genkenaren opleiden die de wandelaars begeleiden op hun tocht door de natuur in Genk. De uitdaging is om hen te wijzen op de pareltjes die ze niet zien, hen duiden op de kwetsbaarheid van de groene omgeving, maar toch de grootst mogelijke toegang verschaffen tot het gebied. Vertoeven buiten, in harmonie met de natuur, maar met een aangenaam begeleidend leertraject. In de praktijk bestaan er al Rangers, gidsen, en wandelbuddy's...maar de realiteit doet ons vaststellen dat deze mensen gebonden zijn aan bepaalde beperkingen (vereniging, parkgrenzen, specifieke acties). Wij kunnen onze Genkenaren in een park rondleiden, maar ook het kleine groen vlak bij huis is belangrijk, stoepplantjes bij naam kennen en diertjes vinden onder een bladerhoop is leuk en kan motiveren om vaker naar buiten te gaan. Wat je kent ga je ook respecteren. Dit moet ook een beweging zijn naar integratie van al onze inwoners, wij moeten proberen de natuur als een ontmoetingsplaats te laten functioneren voor Genkenaren. Het budget dat we vragen is voornamelijk voor de vorming, uitrusting en promotie van de groep begeleiders.

Je wil je fiets droog en veilig stallen, maar hebt zelf geen plek voor je fiets? Met permanente overdekte, beveiligde stallingen is dat binnenkort mogelijk! Samen met andere Genkenaren beheer je een fietsenstalling. Deze plekken worden nieuwe ontmoetingsplekken in jouw buurt. We zoeken creatieve plekken waar we deze ruimtes kunnen creëren: een fietsbox, een stukje van een ondergrondse parking, en waarom niet, de voetgangerstunnel aan de Fruitmarkt.

Aan de hoek van de Oude Hostartstraat en Kleine Hostartstraat was vroeger een waterbron. Mensen over heel Limburg kwamen hier water halen omdat het geneeskrachtig zou zijn. Dit vraagt verder onderzoek, maar eerst moet de bron zuiver worden gemaakt en terug in oorspronkelijke staat gebracht worden. Daarnaast is dit stukje groen die de twee straten kruist de ideale ontmoetingsplek. Vroeger bevond zich in het midden van de Oude Hostartstraat een stukje bos waar veel mensen uit de buurt samenkwamen, maar is zo'n 10 jaar geleden bebouwd met appartementen. Dit verlaten stukje groen op de hoek van de straat kan daarom een nieuwe ontmoetingsplek worden. Rondom de bron kunnen zitbankjes geplaatst worden zodat ontmoeting tussen de bewoners wordt gestimuleerd met als doel meer sociale cohesie in de buurt.

Iedereen isoleert! Wij zijn plantrekkers. De winter staat weer snel voor de deur en de temperaturen dalen. De verwarming wordt dan weer opgezet en het energieverbruik in onze huizen en gebouwen stijgt. Het is niet altijd gemakkelijk om te weten wat je het best doet om je energieverbruik, en dus je factuur, naar beneden te krijgen. De Planttrekkers organiseren doe-het-zelf en workshops , cursussen, kennisavonden, overal in de Genkse wijken. Workshops met één gemeenschappelijk doel : isoleren van huizen, alsook mee inspelen op een energietransistie (plaatsen van zonnepanelen). We doen inwoners van Genk beseffen dat het isoleren van woningen (dak, vloer & wand-isolatie) best wel meevalt als je dit kunt doen in een coöperatieve onderneming. Met andere woorden, geen marges voor commerciële organisaties.Alsook wensen we via groepsaankoop alles aankopen. En vooral zelf de handen uit de mouwen steken. Om dit te bereiken is een verschuiving in aanpak van gebouw-per-gebouw naar wijk-per-wijk noodzakelijk. We willen met dit ‘burger initiatief’ inzicht krijgen in hoe we een geïntegreerde wijkaanpak kunnen opzetten om een doorgedreven collectieve renovatie en hernieuwbare energietransitie mogelijk te maken, waarbij de regie rol bij de inwoners en eigenaars van de wijk blijft. Als burger willen we immers niet meer blijven ons blauw te betalen. . Het klopt ook niet dat mensen moeten blijven betalen voor ‘isolatie’ en ‘hernieuwbare energie’. Iedereen heeft ‘recht op energie’.

Tussen de Westerring en de Vennestraat ligt er op een stukje grond een hele weide van braambessen. Dit monotone stuk wil ik omtoveren tot een weelderige tuin en groene buffer tussen de drukke baan met veel auto's en de Vennestraat met zijn vele bewoners. Het is de bedoeling om voor zoveel mogelijk biodiversiteit te zorgen. Het open stuk dichtbij de drukke baan (zoals je ziet op de foto) toe te planten met inheemse bomen. Verder aanplantingen van struiken en planten om meer insecten te lokken en meer stuifmeel te voorzien voor de vlinders en bijen volgens de principes van de permacultuur. Het budget zal dienen voor aanplantingen, aanmaken composthoop, kippendraad, houthaksel enz. Kortom: Zoveel mogelijk Biodiversiteit!

Maak van de ruimte tussen het Hof van Gan en de Bresserstraat een groenpark door er bomen te planten die veel schaduw geven, plaats er zitbanken, een speeltuintje en een petanque baan, zodat jong en oud daar samen kunnen komen, en verkoeling zoeken in de zomer. Door de hoge ligging t.o.v. het centrum en Winterslag kan hier ook het overtollige regenwater in de grond trekken.

Er ontbreken veel bomen (gerooid!) langs de straten. Er wordt veel gewandeld dr bewoners. Beschutting is dringend nodig. (Hoog)-bejaarde wandelaars en mensen met een beperking kunnen nergens neerzitten om wandeling te onderbreken. Daarom in elke straat, afhankelijk van de lengte, één of meerdere banken. Krekestraat heeft weerszijden gevaarlijke voetpaden. Deze opbreken en als zone benutten voor waterinfiltratie en bomen. Ook bomen op het speelplein. Er is nu geen beschutting bij verhitting. Speelmogelijkheden zijn onderbenut. Voor het buurtleven (uitwisseling tss de bewoners) zijn enkele boekenkasten een meerwaarde. Om het project te realiseren zeker lagere school en jeugdbeweging inschakelen. Uiteraard ook andere generaties. Ik stuur illustraties in aparte mail.